Guddoomiyaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Cabdi Xaashi Cabdullaahi, wuxuu maanta xafiiskiisa ku qaabilay Danjiraha Qatar u fadhiya Soomaaliya, Mudane Dr. Cabdallag Bin Saalim Alnuceymi
Guddoomiyaha iyo Safiirku ayaa ka wada hadlay adkaynta xiriirka Soomaaliya iyo Qadar, arrimaha baniβaadannimada, iyo iyo dardar galinta taageerada dhinacyada horumarinta Soomaaliya gaar ahaan deegaannada Dowladaha xubnaha ka ah Dowladda Federaalka Soomaaliya.
Sidoo kale safiirku wuxuu ballan qaaday inuu ka shaqayn doono in xiriir toos ah ay wada yeeshaan Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya iyo Golaha Shuurada Dowladda Qadar, si ay isu waydaarsadaan khibrada shaqo, sharci dajin iyo korjoogtayn.
Guddoomiyaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Cabdi Xaashi Cabullaahi wuxuu tacsi tiiraanyo leh u dirayaa qoyska, qaraabada, ehelada iyo dhammaan ummadda Soomaaliyeed gaar ahaan bahda Fanaaniinta Soomaaliyeed geeridii xanuunka badnayd ee ku timid Alle ha u naxariistee, Siteey Maxamed Nuur (Sitey Manoogto) oo muddo dheer ka mid ahayd hobollada Waabari, maantana ku geeriyooday magaalada Muqdisho.
Guddoomiyaha wuxuu xusay in Marxuumaddu ay ahayd Fannaanad wayn, jilaa iyo majaajilayste caan ku ah cayaaraha Hiddaha iyo dhaqanka (Falkaloorka) dadkeeda u soo adeegatey muddo dheer, gaar ahaan dhinacyada fanka, suugaanta, cayaaraha hiddaha iyo dhaqanka nabadda iyo horumarinta dhaqanka Soomaaliyeed, waxayna ka mid ahayd Fannaaniintii Qaranka ee dalkeenna u soo hooyay billado, door lama illaawaan ah ka soo qaadatay nabadda iyo wacyigelinta bulshada Soomaaliyeed.
Marxuumaddu waxay kaalin lama illaawaan ah ku lahayd in magaca iyo fanka Soomaaliyeed uu caan noqdo, fanka iyo suugaanta Soomaaliyeedna laga daawado isla markaana laga xiiseeyo masraxyada iyo tiyaatarrada caalamka iyo Gudahaba.
Guddoomiye Cabdi Xaashi wuxuu Marxuumadda Alle uga baryey in uu hoygeeda ka yeelo Jannatul Fardowsa, samir iyo iimaanna uu ka siiyo qoyska, ehelada iyo guud ahaan ummadda Soomaaliyeed ee ay ka geeriyootay.
INNAA LILAAHI WA INNAA ILEYHI RAAJICUUN.
Guddiyada Maaliyadda labada Gole ee Baarlamaanka JFS, oo gudanaya waajibaadkooda Dastuuriga ah, ayaa maanta kulan wadajir ah oo ay yeesheen ayaa ugu yeeray Masuuliyiinta Wasaaradda Caafimaadka iyo Daryeelka Bulshada XFS
Kulanka oo ay wadajir shir guddoomiyey Guddoomiye ku xigeenka Guddiga Maaliyadda Aqalka Sare Sanatar Ibrahim Awgaab iyo Guddoomiyaha Guddiga Maaliyadda Golaha Shacabka Xildh. Maxamed Farax Nuux, ayaa Wasiirka Caafimaadka, Wasiir ku-xigeenka iyo xubnaha kale ee la socday ka dhagaystay warbixin ku saabsan howlaha wasaaradda gaar ahaan arrimaha mashaariicda caafimaafka, sida loo fuliyo, daah-furnaanta hannaannka loo maamulo iyo miro-dhalka mashaariicdaas.
Wasiirka Wasaaradda Caafimaadka iyo Daryeelka Bulshada XFS Mudane Dr Cali Xaaji ayaa mid mid uga Jawaabay su’aalihii xubnaha Guddiyada Maaliyadda labada aqal, iyadoo Wasiirka lagu booriyay in uu dardar gelinto mashaariicda caafimaadka, si daahfurna oo loo siman yahayna loo maamulo, si loo gaaro miro-dhalka horumarinta arrimaha caafimaadka.
Guddoomiyaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Cabdi Xaashi Cabdullaahi oo uu weheliyo Guddoomiye ku xigeenka labaad, Mudane Cabdullaahi Cali Xersi (Timacadde) ayaa maanta shir guddoomiyay kalfadhiga shanaad kulankiis 14-aad oo ajandihiisu ahaa Akhrinta koowaad ee Hindise Sharciyeedka Ilaalinta Xuquuqda Naafada Qaranka Soomaaliyeed.
Guddoomiyaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Cabdi Xaashi Cabdullaahi oo xafiiska ku qaabilay Guddoomiyaha Baarlamaanka Dowlad Goboleedka Jubbaland, Mudane Sheekh Cabdi Maxamed Cabdiraxmaan iyo xubno kale oo la socday.
Guddoomiye Cabdi Xaashi ayaa ka dhagaystay guddoomiyaha Golaha Wakiilada Jubbaland warbixin guud oo ku saabsan howlaha Baarlamaanka Dowlad Goboleedka Jubbaland, xaaladda siyaasadeed iyo bulsho ee Dadwaynaha ku dhaqan deegannada Dowladda Jubaland, iyagoo sidoo kale ka wada hadlay xoojinta xirirka shaqo labada hay’adood ee Aqalka Sare iyo Golaha Wakiillada Jubaland iyo sidii looga wada shaqayn lahaa arrimaha hortebinta leh ee waajib gudashada Golayaasha Baarlamaanka heer Federaal iyo heer Dowlad Goboleed.
Guddiga Maaliyadda Labada Aqal Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ayaa maanta kulan isla xisaabtan ah laΒ qaateen Hantidhowraha Qaranka Mudane Axmed Ciise Guutaale, waxayna ka dhagaysteenΒ warbixin ku saabsan arrimaha baarista maaliyadda iyo caqabadaha jira dhanka kale xubnaha labada guddi ayaa su’aalo waydiiyey masuuliyiinta hanti dhowrka oo u horeeyo hantidhowraha guud ee qaranka.
Intaas ka dib guddiga maaliyadda labada Aqal ee Baarlaamanka ayaa galinkii dambe maanta kulan la qaatayΒ Xisaabiyaha guud ee dalka Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Anas iyo xubno kale oo la socday.
Xubnaha guddiyada maaliyadda labada aqal ee Baarlamaanka JFS ayaaΒ Xisaabiyaha guud, waxay ka dhagaysteen warbixinno ku saabsan mashaaricda dalka, halka ay marayaan, caqabadaha haysta iyo waydiimo kale oo ku saabsan doorka shaqadooda eeΒ xafiiskooda.
Guddoomiyaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Cabdi Xaashi Cabdullaahi oo maanta dalka dib ugu soo laabtay, ayaa si diiran loogu soo dhoweeyay garoonka diyaaraha Caalamiga ah ee Aadan Cadde ee magaalada Muqdisho.
Gddoomiyaha oo safar caafimaad dalka dibaddiisa ugu maqnaa ayaa garoonka Adan Cadde waxaa ku soo dhoweeyay Guddoomiye ku xigeenka koowaad ee Aqalka Sare Mudane Cali Shacbaan Ibraahim iyo Guddoomiye ku xigeenka labaad ee golaha Shacabka Mudane Cabduullaahi Cumar Abshirow, Madaxwaynihii hore ee dalka Mudane Sheekh Shariif Sheekh Axmed, Ra’uusul Wasaare ku xigeenkii hore ee dalka Mahdi Maxamed Guuleed, Sanatarro, Xildhibaanno iyo marti sharaf kale.
Guddoomiyaha oo hadal kooban jeediyay ayaa adkeeyay kaalinta Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya ee midnimada iyo wada jiroa Dalka Soomaaliya, wuxuuna sheegay in Soomaaliya ay leedahay khayraad dihan oo aad u faro badan; si looga faa’iidaystana ay lagama maarmaan tahay in la helo nabad, midnimo iyo isku duubni.
Guddoomiye Cabdi Xaashi oo ka mahad celiyay soo dhowaynta diiran ee loo sameeya, ayaa xusay in uu ka tiiraanyaysan yahay shaqaaqada iyo dhiilooyinka colaadaha ka dhax aloosan dadka walaalaha ah ee wada dega deegaanno iyo degmooyin ka tirsan dalka, isagoo ugu baaqay midnimo, isku-duubni, wadajir iyo walaaltinimo, isla markaana ay tahay in laga heshiiyo wixii la isku khilaafsan yahay.
Guddoomiye ku xigeenka labaad ee Aqalka Sare, Mudane Cabdullaahi Cali Xersi (Timacadde), ayaa maanta shir guddoomiyay kalfadhiga shanaad kulankiisa 13-aad oo ajandihiisu ahaa siiwadista doodda wax ka beddelka Xeer-hosaadka Aqalka Sare.
Doodda Sanatarrada ee wax ka beddelka Xeer-hoosaadka Aqalka Sare oo si gaar ah maanta loo dul istaagay qodobada ugu muhiimsan Xeer-hoosaadka ayay ku soo bandhigeen aragtidooda qodobada iyo faqradaha u baahan wax ka beddel iyo toosin, kuwa kalana lala akhriyo Dastuurka KMG ah ee dalka.
Ugu danbayn Guddoomiye Timacadde oo kulanka soo xiray ayaa bogaadiyay doodda Sanatarrada ay maalmahihii la soo dhaafay ka yeesheen wax ka beddelka Xee-hoosaadka Aqalka Sare, wuxuuna faray xubnaha guddiga Xeer-hoosaadka in ay soo qaabeen aragdida Sanatarradu ay ka dhiibteen wax ka beddelka Xeer-hoosaadka.
Guddiga Arimaha Gudaha Dib-Uheshiisinta Arimaha Federaalka iyo Xiriirka dowladaha xubnaha ka ah dowladda Federaalka Soomaaliya, ayaa maanta yeeshay kulankoodii shanaad ee kalfadhiga shanaad.
Kulanka oo ay shir guddominaysay Guddoomiyaha Guddiga Sanatar Deeqa Xasan Xuseen ayay xubnaha guddigu waxa ay ka tashadeen howlohooda shaqo gaar ahaan safar shaqo ay ku tegi rabaan magaalada Kismaayo ee xarunta KMG ah ee Dowlad Jubanland.
Guddiga waxey hore safaro shaqo ugu tageenΒ magaalda Baydhabo ee xarunta KMG ah ee Dowlad Gobaleedka Koofur Galbeed iyagoo kulamo miro-dhal ah la soo qaatay madaxda maamulkaasΒ oo ugu horeyaan Madaxweynaha, Guddoonka Baarlamaanka,Wasaaradda Arrimaha Gudaah iyo qaybaha kale ee bulshada, waxay sidoo kale halkaas kula wareegeen xafiis matalaad oo loogu talagalay Aqalka Sare.
Ku-simaha Guddoomiyaha ahna Guddoomiye ku xigeenka koowaad ee Aqalka Sare, Mudane Cali Shacbaan braahim oo uu weheliyay Guddoomiye ku xigeenka labaad, Mudane Cabdullaahi Cali Xersi (Timacadde), ayaa maanta shir guddoomiyay kulanka shanaad ee kalfadhiga 5-aad guddiga joogtada Aqalka Sare ee Baarlamaanka 11-aad.
Ajandaha kulanka maanta ayaa ahaa dhagaysiga warbixinta guddiga maaliyadda oo safar shaqo ku tegay magaalada Nayroobi iyadoo guddoomiye ku xigeenka Guddiga Maaliyadda Aqalka Sare Sanatar Ibraahim Owgaab Cismaan, uu warbixin faahfaahsan oo ku saabsan safarkaas uu siiyay xubnaha Guddiga Joogtada ah ee Aqalka Sare BJFS.
Sidoo kale xoghaya guud ee Aqalka Sare Mudane Cabdinaasir Ibraahim Guuleed ayaa dhankiisa Guddoonka iyo xubnaha guddiga joogtada ah la wadaagay shuruucda golaha soo gaartay ee u diyaarsan ka waajib gudashada Golaha Aqalka Sare.
Intaas ka dib Guddoonka iyo xubnaha guddiga joogtada ah ayaa dood iyo falanqayn dheer ka yeeshay dardar gelinta waajibaadka ka saran korjoogtaynta, isla-xisaabtanka hayβadaha dowladda iyo arrimaha kale ee hortabinta u leh waajibaadka Aqalka Sare ee Baarlamaanka 11-aad.
Guddiga Khayraadka Qaranka, kaabayaasha Dhaqaalaha iyo Gaadiidka Aqalka Sare, oo gudnaya waajibaadka ka saran korjoogtaynta iyo la xisaabtanka hayβadaha dowladda ayaa maanta xafiiskooda ugu yeeray Wasiirka Wasaaradda Gaadiidka iyo Duulista Hawada Xukuumadda Federaalka Soomaaliya Fardowsa Cismaan Cigaal iyo xubno kale oo la socday.
Kulanka oo ay shir guddoominaysay Guddoomiyaha guddiga Khayraadka Qaranka Sanatar Saynab Ismaaciil Maxamed, ayaa ugu horrayn wasiir Fardowsa looga dhagaystay warbixin guud oo ku saabsan howlaha Wasaaradda, waxyaabaha u qabsoomay iyo shaqooyinka kale ee hortebinta u leh Wasaaradda.
Intaas kadib xubnaha Khayraadka Qaranka, kaabayaasha Dhaqaalaha iyo Gaadiidka Aqalka Sare, ayaa Wasiirka iyo Wasiir dowlaha Wasaaradda Gaadiidka iyo Duulista Hawada, wax ka waydiiy cabashooyin guddiga ka soogaaray ganacsatada iyo shacabka oo ay ka mid ahaayeen tayada iyo badqabka gaadiidka waawayn ee xamuulka qaada, gaadiid ku xayirad Dekedda, cabashada wadayaasha Mooto Bajaajta iyo su’aalo kale oo muhiim ahaa, kuwaas oo ay mid mid uga jawaabeen Wasiirka iyo wasiir dowlaha Wasaaradda Gaadiidka iyo Duulista Hawada Xukuumadda Federaalka Soomaaliya.
Ku-simaha Guddoomiyaha ahna Guddoomiye ku xigeenka koowaad ee Aqalka Sare, Mudane Cali Shacbaan braahim oo uu weheliyay Guddoomiye ku xigeenka labaad, Mudane Cabdullaahi Cali Xersi (Timacadde), ayaa maanta shir guddoomiyay kalfadhiga shanaad kulankiisa 12-aad Aqalka Sare ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya.
Ajandaha kulanka ayaa ahaa Akhrinta koowaad ee hindise sharciyeedka xeerka shaqada Soomaaliya iyo Soojeedinta la xiriirta arrimaha shaqada dowladaha xubnaha ka ah dowladda Federaalka iyo Aqalka Sare.
Ugu horrayn Wasiirka Wasaaradda shaqada iyo arrimaha Bulshada Xukuumadda Federaalka Soomaaliya Mudane Maxamed Cilmi Ibraahim, ayaa Sanatarrada Aqalka Sare u faahfaahiyay muhiimiyadda sharciga xeerka shaqada Soomaaliya, sababta keentay in dib u eegis lagu sameeyo iyo bahida loo qabo waqtigaan.
Intaas kadib Sanatarrada Aqalka Sare ayaa gudagalay dood waqti dheer qaadatay oo ku saabsanayd doorkooda matalaad ee arrimaha shaqada, dowladaha xubnaha ka ah dowladda Federaalka Soomaaliya, waxayna soo jeediyeen talooyin, dhaliilo iyo aragtiyo kala duwan oo wax ku ool ah, iyagoo tilmaamay in la raaco qodobada ay xeeriyen xeer-hoosaadka Aqalka Sare iyo Dastuurka KMH ah ee dalka, si ay u gutaan waajibaadkooda shaqo.